Bij de kapper…

Soms moet je even afwachten. De laatste dagen ben ik even heel druk geweest met andere dingen, dus dan laat je dingen op hun beloop. En moet je constateren dat de respons vooralsnog niet overhoudt.

Nou was mijn verwachting ook niet hooggespannen waar het de specialisten betreft die zichzelf of collega’s herkennen in het opgegeven profiel: Het vergt nogal wat loslaten van “professionele distantie” om jezelf bloot te geven qua persoonlijkheid. Nee, ik had meer gehoopt op tips van vrienden, kennissen en natuurlijk twitter-volgers en lezers. Bij deze nogmaals: mail, twitter of reageer gerust, ik sta nog volop open voor suggesties.

Ondertussen heb ik ook ontdekt wat ik fout doe: ik heb het verkeerde beroep gekozen! Mijn kapper wist me te vertellen hoe hij zijn specialist had getroffen: In de kappersstoel. Als gerenommeerd herenkapper tref je daar nog wel eens een specialist. Wijze les: wil je de juiste man vinden, bouw een relevant netwerk waarbij je de persoon achter de professional leert kennen. Uit eerdere verhalen was overigens al gebleken dat ook hij niet zomaar overal genoegen mee neemt. Kennelijk kan een ziekenhuis er nog steeds moeite mee hebben als een patiënt eist dat hij niet meer door een specifieke arts wordt behandeld na een slechte ervaring eerder. En eigenlijk is dat nog mild. “Als ik mijn klanten zo lang laat wachten en daarna ook nog zo behandel als in het ziekenhuis, was ik allang dicht”.

Natuurlijk heeft hij gelijk. Er zijn en blijven mensen die geschapen lijken voor het predicaat “Hork”. Toch geloof ik dat er ook voor die mensen een markt bestaat: Het zijn namelijk vaak ook inhoudelijk gedreven professionals die de tijd die zij niet “verspillen” aan sociale conventies en inlevingsvermogen, gebruiken om te zorgen dat zij inhoudelijk verdiepen. Wie graag maximaal wil kunnen vertrouwen op authoriteit, feiten en verdieping is juist daar aan het goede adres. En neemt misschien de lagere graad van compassie en empathie graag voor lief.

Kern blijft natuurlijk dat je er ook dan expliciet voor moet kunnen kiezen. Mijn zoektocht naar hoe je dat het beste doet, duurt voort. Alle hulp is welkom!

Zin of Onzin? De expert.

Heeft het eigenlijk wel zin, deze hele zoektocht? Als je ziet hoe moeilijk het is, vraag je het je misschien af. Ikzelf wel. Daarom ben ik heel blij dat Prof.dr. van de Wiel, hoogleraar gezondheidspsychologie in Groningen, een paar van mijn vragen wilde beantwoorden.

Geachte professor van de Wiel,

Heeft het zin om te zoeken naar iemand die met mij matcht? Moet ik niet gewoon mijn huisarts laten verwijzen? Is iemand die mij begrijpt alleen aangenaam, of kan een goede of slechte match ook medische consequenties hebben?
[Prof vd Wiel] Of matching zinvol is uiteraard afhankelijk van de moeite/middelen etc. die dit kost in verhouding tot de voordelen die het met zich mee brengt. Over de kosten straks meer, er zijn diverse vormen van matching denkbaar, maar er is in ieder geval behoorlijk wat evidence dat er (potentiele) baten zijn. Die baten liggen vooral in de kwaliteit van de werkrelatie tussen Arts & Patient. Veel is geschreven over de voorwaardelijke rol van goede communicatie. Minder bekend, maar wel invloedrijk is de rol van het fenomeen ‘rapport’ (of het klikt tussen beiden). In dat kader is het volgende bekend:

 Rapport refers to positive interactions, feelings of liking each other, thrust, mutual understanding, and support. “We hit it off, we really clicked, we had chemistry” (e.g. Tickle-Degnen and Gavett, 2003; Bernieri, 2006).

 

Rapport is considered as an important determinant of therapeutic outcome of medical and psychotherapeutic interactions; levels of rapport predict

  • speed of improvement (Svartberg et al., 1998)
  • therapy outcome (Martin et al., 2000; Hovarth, 2001)

Dit alles wijst er op dat matching zinvol is, maar… de realiteit gebiedt te zeggen dat rapport ook een vaag begrip is, dat conceptueel matig is onderbouwd zodat de bijbehorende matching praktisch nog niet mee zal vallen. Er is e.e.a. bekend uit onderzoek naar non-verbale communicatie tussen arts en patiënt, maar van een uitgewerkte methodiek is nog geen sprake. De vraag is dan al snel: matching, waarop en hoe?

 Ik gebruik mijn navelbreuk als model voor de zoektocht die je als chronisch zieke ook zou doorlopen. Is dat terecht, of zijn de situaties niet vergelijkbaar? Heeft een passende arts vinden bij zoiets kleins eigenlijk toegevoegde waarde? Of moet ik het echt alleen zien als model voor de situatie van een chronisch zieke?
[Prof vd Wiel] Ik ben geen arts, maar een navelbreuk is inderdaad geen typische illustratie van een chronische ziekte;  bij C[hronische] Z[iekten] gaat het om ongeneeslijke aandoeningen die onvermijdelijk een negatieve impact hebben op het dagelijks functioneren en Kwaliteit van Leven. Een navelbreuk zonder klachten of acuut risico behoort tot domein van de electieve zorg. Matching is vooral relevant voor aandoeningen waarbij langdurig en intensief contact tussen arts en patient noodzakelijk is, zoals bijv.  aandoeningen en/of behandelingen waarbij non-compliance op de loer ligt of waar het geven van diagnostische informatie sterk bepalend voor de prognose is.

Let ik op de goede dingen? Waar moet ik me vooral niet druk om maken of waarover maak ik me ten onrechte niet druk?
[Prof vd Wiel] Geneeskundige behandeling is steeds meer zaak van goed teamwerk en als patient maakt men ook deel uit van dat team. De kwaliteit van teams valt of staat met hun vermogen tot samenwerking. Vermijdt plekken waarvan bekend is dat de samenwerking onder druk staat. Voor de rest mag een patiënt in Nederland verwachten dat hij of zij goed wordt behandeld in technische zin.  Gezien de aard van de aandoening en de behandeling is dat in dit geval waarschijnlijk  afdoende.

Als ik het probeer zelf  samen te vatten: Voor dit geval is het niet nodig en het is de vraag of het een goed model is, maar voor langdurigere gevallen is een goede match waarschijnlijk wel van echt belang. En de veronderstelling dat dat in de praktijk moeilijk zal zijn, ligt volledig in lijn met wat ik ervaar. Dat het ook moeilijk zal zijn die situatie te verbeteren is voor mij een uitdaging en niet iets om me door uit het veld te laten slaan.

Feedback

Nu ik bezig ben met mijn zoektocht, krijg ik af en toe commentaar van mensen. Gevraagd en ongevraagd, maar altijd gewenst.

Zo werd ik gewaarschuwd om niet te negatief te doen over de mensen die ik spreek en over artsen. Een opmerking die me hard raakt: als dat zo overkomt mijn excuses. Want ik ben vreselijk blij met iedereen die me verder helpt, en dat betreft dus ook iedereen die ik beschreven heb, van mijn huisarts tot de Nederlandse Vereniging voor Heelkunde. Overal een open blik, interesse en hulpvaardigheid. Maar helaas ook onmacht. Om gek van te worden. Niet zozeer voor mij, maar ook voor hen. Niets is naarder dan iemand die om hulp vraagt niet kunnen helpen. Vergeef me als ik soms wat cynisch heb geklonken. Bij deze: Dank voor alle inbreng!

Ook een opmerking: “Het heeft geen zin, chirurgen communiceren überhaupt niet”. Hoewel ik dit vaak heb gehoord, weiger ik het als uitgangspunt te accepteren. Noem me koppig, maar dan ga ik dus juist op zoek naar diegene die dat wel doet, en ook nog op mijn manier. En ik weet zeker dat ze er zijn. Net als alle stereotypen is de groep die kennelijk beeldbepalend is nooit allesomvattend.

Verder wordt me gevraagd “Heeft dit nou echt zin?” Dat is een vraag waarvoor ik een expert heb benaderd. Nog geen reactie gehad, maar hopelijk binnenkort uit objectieve bron meer. Het aantal reacties dat met interesse meekijkt is dusdanig dat ik vooralsnog maar denk dat dit inderdaad zinnig is.

Een laatste punt is de vraag of deze aandoening zich nou goed leent als onderwerp. Kan je niet beter iemand zoeken voor een chronische aandoening? Het probleem is hier dat ik geen chronische aandoening heb waarvoor ik iemand zoek. Alle langdurige zorg is onder de pannen. Zelf heb ik me ook wel afgevraagd of de resultaten van mijn zoektocht iets kunnen betekenen voor gelijksoortige vragen van chronisch zieken. Misschien dat die via een patiëntenvereniging makkelijker tot een antwoord komen. Hoe het ook zei, ik vind het voorlopig nog interessant genoeg om verder te gaan.

De suggesties voor passende chirurgen blijven vooralsnog een beetje achter. Schroom niet!!!

De sites

Ik ga maar eens te rade op internet. Googelen naar termen als “chirurg flexibel” levert vooral vacatures voor chirurgen op. Niet specifiek genoeg dus. Dan maar eens kijken naar specifieke sites.

Allereerst kiesbeter.nl. In de lijst met aandoeningen staan geen navelbreuken, en de vrije tekst zoekfunctie laat de site vastlopen. Wel kan ik zoeken welk ziekenhuis dichtbij is. Helaas is dat voor mijn specifieke zoektocht niet de oplossing. Ook staat er een mooie uitleg van wat een navelbreuk is. Die informatie is alleen niet gekoppeld aan behandelaars. Omdat ik niet kan zoeken naar chirurgen of behandelingen laat ik deze site voor wat hij is.

Dan Zorgkaartnederland.nl. Deze site is me aangeraden door de NPCF en door enkele twitteraars. En hiert heb ik voor het eerst iets in handen waar ik mee uit de voeten kan: patiëntenbeoordelingen. En veel. 1035 chirurgen met soms tot bijna 140 beoordelingen per stuk. Als ik selecteer op artsen met specialisatie chirurgie (dus geen oncologen etc.) houd ik een ruime 500 over, met 1318 waarderingen . Dat is veel leesvoer, maar beter heb ik voorlopig niet.

Het lezen levert wel wat op. Het geeft om te beginnen een beeld van wat de gemiddelde patiënt belangrijk vindt: menselijkheid, luisteren, rust en vertrouwen. De meeste reacties betreffen zware aandoeningen. Dat is ook logisch: je gaat niet voor elk wissewasje een commentaar schrijven. Maar, idealist als ik ben, ik droom hoe mooi het zou zijn als je een soort samenvatting kon krijgen. En juist dan komt er een tweet van iemand van de NPCF. en na enig heen en weer getweet en gemail heb ik ineens een afspraak om te kijken hoe ik dat dan voor mij zie. Wordt vervolgd dus!

De koepels

De afgelopen week weer verder gezocht naar “mijn” ideale chirurg. Eerst maar eens de chirurgen zelf benaderd. Maar ja, waar vind je die? Ik probeer de Nederlandse Vereniging voor Heelkunde (www.heelkunde.nl). Dit is een vereniging voor chirurgen. Geen idee of zij meer weten van de achtergrond van hun leden. Wie weet, misschien dat zij mij verder kunnen helpen.

Helaas. De Nederlandse Vereniging voor Heelkunde is een wetenschappelijke vakvereniging. En tot de wetenschap rond het vak wordt de persoonlijkheid van de arts nog niet gerekend. “Nog niet”, als ik mijn gesprekspartner letterlijk citeer. Het is geen verrassing: Dit zou geen zoektocht zijn als iedereen het belang onderkende. Maar het “Nog niet”stemt me hoopvol voor de toekomst. Ook de mededeling dat men dit onderwerp bij de directeur onder da aandacht zal brengen, en dat die bij interesse nog contact op zal nemen. Ik wacht gespannen af.

Als patiënt wordt me door de NVvH aangeraden om contact op te nemen met de Nederlandse Patiënten Consumenten Federatie (NPCF). Zo gezegd, zo gedaan. Men is er vol interesse, maar op dit moment zijn er weinig opties. De twee websites die me worden genoemd, kiesbeter.nl en zorgkaartnederland.nl zijn gericht op algemene kwaliteit. En omdat er geen vereniging van mensen met een navelbreuk is (als die is verholpen ben je patiënt-af) en de NPCF zich als koepel van patiëntenverenigingen heeft georganiseerd, is er ook weinig specifieke kennis beschikbaar. Maar, wordt me verzekerd, deze vraag is ook voor chronische aandoeningen waarvoor er wel een vereniging bestaat moeilijk te beantwoorden. Dat biedt dus uiteindelijk weinig soelaas. Mijn vraag wordt wel verder binnen de organisatie doorgegeven.

 

De eerste adviezen

Waar begin je als je zoekt naar een passende match? Dicht bij huis. Eerst maar eens bij de huisarts. De diagnose is gesteld (of eigenlijk: mijn leken-diagnose is bevestigd) door een AIOS. Aardige en vakkundige dame, maar voor mij de eerste kennismaking. Dus toen ik Hans, mijn eigen huisarts, zag, toch maar even zijn advies gevraagd.

Dat Hans mijn huisarts is, is gevolg van een trial-and-error zoektocht analoog aan deze: toen hij een keer waarnam voor mijn toenmalige huisarts, zijn we meteen overgestapt. Mede door deze switch ben ik zelf overtuigd geraakt van het belang van een juiste persoonlijke match.

Zijn advies beperkt zich tot het Jeroen Bosch Ziekenhuis, aangezien we in het verzorgingsgebied van dat ziekenhuis liggen en hij daar het meest mee te maken heeft. Er zitten enkele jonge chirurgen, dus hij ziet mogelijkheden. Maar ja, meer details hebben we niet.

De verzekeraar
De politiek en de NZa stuurt de verzekeraar in een regisseursrol. Daar kan je je vraagtekens bij hebben, maar misschien is die rol opgepakt en kan ik er terecht. Dus maar snel gebeld met ONVZ, de maatschappij die de verzekeringen voor de VVAA uitvoert.

Mijn vraag zorgt voor acute verwarring. Kennelijk niet iets waar mensen vaker om vragen. Ik leg mijn vraag voor aan de dame aan het einde van het keuzemenu. Na enig denkwerk wordt ik doorverbonden met een zorgconsulent. De overdracht bij het doorschakelen heeft geresulteerd in “Ik begrijp dat u een navelbreuk heeft?”. Correct, maar wel het minst relevante onderdeel van de vraag. Na nog wat uitleg is de vraag duidelijk. En wordt erkend als relevant. Dat is fijn, want ik begon al te twijfelen of ik onnodig lastig was. Men is ook zeer welwillend om me verder te helpen.

Maar “welwillend” is niet hetzelfde als “in staat”. We komen niet ver. ONVZ biedt wel een overzicht van kwaliteitsinformatie over zorgverleners, maar -niet verrassend- biedt dit een gemiddelde, algemene score. Ik kan zien wie hoog scoort op “eigen inbreng”, maar dat is nog geen fractie van wat ik zoek.

Tip
Ik krijg ook mijn eerste tip: een collega die meeluisterde, verzekert me dat ik Dr Zwart van het Heelkunde Instituut Nederland moet hebben. Omdat het een aardige man is. Hoewel ik van enkele mensen al lachend te horen heb gekregen dat dat op zich een uitzondering zou zijn, ben ik niet zo cynisch. En ook niet zo makkelijk tevreden. Uit zijn informatie herken ik niet meteen een perfecte match. Maar ja, hoeveel zie ik echt van hem als mens tussen de barrage aan feiten en prestatie-indicatoren?

Ik had overigens niet meteen verwacht dat de eerste tip een ZBC zou zijn. Aan de andere kant verbaast het me niet: als er één groep zorgorganisaties is waar profilering van belang is, lijkt het wel de ZBC’s te zijn. Helaas is de profilering steeds nogal functioneel, en zegt het weinig over wat men echt met mij voor heeft (behalve dat het snel en vakkundig zal gebeuren).

De man of het team?

“Wat zoek je nou, een chirurg die bij je past of een ziekenhuis dat bij je past?”. Een terechte vraag!

In de toekomst denk ik dat professionals zich in toenemende mate zullen verenigen als een
“zorg-merk”. Teams van artsen, verpleging en paramedici die vanuit dezelfde waarden werken. Of het merk gelijk valt met het ziekenhuis weet ik niet. Ik kan me ook gedeelde labels voorstellen, of juist ziekenhuizen met meerdere merken. Hoe het ook zal zijn, ik denk dat het de keuze van patiënten voor een matchend behandelteam dichterbij zal brengen.

Zo ver is het nog niet. Om dus maar antwoord te geven op de vraag: Ik zou het liefste een ziekenhuis vinden waarin ik een match met de cultuur heb, maar ik weet niet of dat haalbaar is. Een match met de juiste persoon vind ik dan ook een mooie tweede.

Chirurg gezocht

Al een tijdje ben ik bezig met de vraag hoe je er achter komt of een medisch specialist de beste voor jou is. Dus niet de beste in zijn algemeenheid, maar de beste match met jou als uniek individu.Waarom? Omdat ik geloof dat dit één van de manieren is waarop we een paar grote problemen uit de gezondheidszorg te lijf kunnen gaan.

Nu doet zich de kans voor om eens in de praktijk te testen hoe moelijk het is om een passende specialist te vinden. Ik moet namelijk onder het mes. Geen levensbedreigende situatie, niet acuut en ook niet de moeilijkste operatie die er is: een hernia umbilicalis, oftewel navelbreuk. Eigenlijk is het de allerkleinste reden die je kan bedenken waarvoor je geopereerd zou moeten worden. En juist daarom ideaal geschikt voor dit experiment.

De komende tijd zoek ik de ideale chirurg voor mij. Ik ga actief op zoek, maar vraag ook iedereen mij te helpen. Wie past er het beste bij mij? Bekijk mijn profiel en zet me op het spoor van mijn beste chirurg.